DOLAR
31,3250
EURO
33,9264
ALTIN
2.059,61
BIST
9.216,36
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Yağmurlu
12°C
İstanbul
12°C
Yağmurlu
Cumartesi Az Bulutlu
12°C
Pazar Açık
16°C
Pazartesi Hafif Yağmurlu
13°C
Salı Hafif Yağmurlu
12°C

Türkiye’nin En Derin 3’üncü Mağarasında Yeni Bir Yangıç Türü Keşfedildi

Türk bilim insanları Mersin’in Anamur ilçesindeki Morca mağarasının derinliklerinde yeni bir tıp olan yangıç (amphıpoda: gammarıdae) tipini keşfetti

Türkiye’nin En Derin 3’üncü Mağarasında Yeni Bir Yangıç Türü Keşfedildi
18.09.2023 17:12
0
A+
A-

Türk bilim insanları Mersin’in Anamur ilçesindeki Morca mağarasının derinliklerinde yeni bir tıp olan yangıç (amphıpoda: gammarıdae) tipini keşfetti. Ege Üniversitesi Su Eserleri Fakültesi Su Eserleri Temel Bilimleri Kısmı İç Sular Biyolojisi Anabilim Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Özbek ve Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gökhan Aydın, çift ayaklılar kümesine ilişkin karideslerin akrabası olan ve halk ortasında “yangıç” ismiyle anılan canlı cinsini bilim dünyası literatürüne kazandırdı.

Morca Mağarası’nın Türkiye’nin 3’üncü en derin mağarası olduğunu belirten Prof. Dr. Özbek, “Ülkemiz mağaralar bakımından hayli varlıklı bir coğrafyada yer alır ve 200’den fazla mağaraya konut sahipliği yapıyor. Bu mağaralardan kimileri dikey mağaralar olup, hayli derin olabilir.  Dikey ve yatay olabilen mağaraların bilhassa içinde su bulunanlarında bu ortamlara ahenk sağlamış enteresan sucul canlılar bulunabilir. Bu canlılar ortasında böcek tipleri olabildiği üzere, yangıçlar, sucul top böcekleri ve hatta balıklar bile olabilir. Derin ve uzun mağaralardaki bu habitatlar çoklukla de bilim topluluğu tarafından şimdi tanımlanmamış canlılara konut sahipliği yapıyor. Morca Mağarası Anamur sonları içinde 2 bin 100 metre rakımda yer alan bir dikey mağaradır. Son yıllarda yapılan çalışmalarla keşfedilen mağara, kendine özel bir yapıya sahip olup, yaklaşık bin 260 metre derinde küçük gölcükler barındırır. Bu özelliğiyle Morca Mağarası Türkiye’nin 3’üncü en derin mağarası olup, dünyada da sayılı derin mağaralardan biridir” dedi.

“Endemik canlı sayısının artışına katkı”

Keşfin buluş sürecini anlatan Prof. Dr. Özbek, “Yerli ve yabancı profesyonel mağara araştırıcıları tarafından incelenen mağaranın en derin yerinde yer alan gölcüklerde yaşayan yangıç bireyleri olduğu görülmüştür. Bireylerden alınan örnekler, kendisi de profesyonel bir mağaracı olan Prof. Dr. Gökhan Aydın tarafından, bana iletildi. Yaptığımız mikroskobik ve taksonomik incelemeler sonucunda, bu örneklerin yeni bir yangıç cinsine ilişkin olduğunu  tespit ettik ve  bu yeni canlıya yaşadığı mağaraya ithafen ‘Gammarus morcae’ ismi verdik. Dünyada yalnızca Morca Mağarası’nda yaşayan bu canlı cinsinin tespit edilmesiyle birlikte ülkemize has endemik canlıların sayısı bir tane daha artırılmış oldu. İki araştırıcının ortak çalışması formundaki makale ülkemizin saygın bilimsel mecmualarından biri olan Turkish Journal of Zoology mecmuasında yayınlandı” dedi.

 Tespit edilen canlının göl ve akarsularda yaşayan akrabalarında gelişmiş gözleri bulunduğu halde, yeni keşfedilen tıpta gözler bulunmadığını belirten Prof. Dr. M. Özbek, “Bu durum derin yeraltı sularında yaşamaya ahenk sağlamış canlılarda sıklıkla görülen bir özellik. Bir canlının gözlerinin adaptasyon sonucu kaybolması için ortalama yüz bin yıl geçmesi gerekiyor. Işık olmayan bir ortamda yaşayan canlılar gözlerinin yerine kimyasal reseptörler ve uzamış ekstremiteler geliştiriyor. Bu yaptığımız keşif yeni bir tıp tanımlamanın yanında, yeraltı sularında yaşayan canlılar ortasında en derinden raporlanmış çalışmalardan biri olması bakımından da önemlidir” dedi.

“Mağara aydınlatmaları canlı tipine ziyan verebilir”

Prof. Dr. Özbek, “Dünyada biyolojik çeşitlilik açısından birtakım kıymetli alanlar vardır. Bunlar sıcak noktalar olarak tanımlanmışlardır. Ülkemiz biyolojik çeşitlilik açısından bu değerli alanlardan üç adedinin ortasında yer alır ve bu yüzden de biyolojik çeşitlilik açısından çok kıymetlidir. Son yıllarda bilhassa akarsu ve göllerimizde çok büyük kirlilik meseleleri var. Canlıların hayatı için etraf şuurunun ehemmiyetine dikkat etmeliyiz” dedi.

Bazı mağaraların turizme açılması nedeniyle, içeride aydınlatma yapılmasının orada yaşayan canlıların ömür ortamlarında yapay bir değişim yarattığını, bu nedenle de orada yaşayan ve karanlıkta yaşamaya ahenk sağlamış canlıların oradan kaçtığını yahut külliyen ortamdan yok olduğunu belirten Prof. Dr. M. Özbek, “Bu durum ülkemiz biyoçeşitliliği açısından aksilikler yaratmaktadır, zira bir mağaraya endemik olan bir canlı tipi diğer bir mağarada çoklukla bulunmaz. Mağara ekosisteminde meydana gelen bu değişimler çoklukla çeşidin büsbütün yok olmasıyla sonuçlanabilir ki bu hiç istemediğimiz bir durumdur” diye konuştu. 

 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

ETİKETLER: , , , ,
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

ankara web tasarım ingilizce kursu web tasarım ankara haberler çimento helezonu Renault Yedek Parça Ankara Çıkışlı Karadeniz Batum Turu Dacia Yedek Parça Fluence Yedek Parça iveco yedek parça ankara Güneş Enerjisi İmplant Süt Sağım Makinesi Yedek Parça Casıo g shock forklift aküsü Pt100 ankara ceza avukatı Ankara endoskopi labomat Ortodontik Tedavi Beta Law dacia yedek parça güç trafosu dunnage airbag e-imza check up Huzurevi damla etiket radyal fan iç mimarlık jean Hobi Bahçesi Yatırımı etiler pilates Adblue Baharat Çeşitleri