DOLAR
31,3097
EURO
33,8976
ALTIN
2.059,65
BIST
9.193,69
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Yağmurlu
12°C
İstanbul
12°C
Yağmurlu
Cumartesi Az Bulutlu
12°C
Pazar Açık
16°C
Pazartesi Hafif Yağmurlu
13°C
Salı Hafif Yağmurlu
12°C

Prof. Dr. Reşat Öngören: “İnsanın Dünyada Çektiği Birtakım Çileler Onun Ruhen Olgunlaşmasında Etkili”

Üsküdar Üniversitesi Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Öğr. Üyesi Prof. Dr. Reşat Öngören, dünya bağlarından ve toplumsal etraftan uzaklaşarak yalnız yaşamayı tabir eden ‘inziva’ hakkında bilgi verdi

Prof. Dr. Reşat Öngören: “İnsanın Dünyada Çektiği Birtakım Çileler Onun Ruhen Olgunlaşmasında Etkili”
07.10.2023 14:00
0
A+
A-

İnsanın rûhen ve zihnen olgunlaşıp faziletli birey haline gelmesinin bir vesilesi olarak kabul edilen inzivanın tasavvuf ve Hz. Peygamberin hayatındaki değerine işaret eden tasavvuf araştırmacısı Prof. Dr. Reşat Öngören, “Halktan uzaklaşarak belirli bir mühlet yalnız yaşamanın birinci örneğini vahiy öncesinde Peygamber Efendimizde görmekteyiz.” diye konuştu.

Üsküdar Üniversitesi Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Öğr. Üyesi Prof. Dr. Reşat Öngören, dünya münasebetlerinden ve toplumsal etraftan uzaklaşarak yalnız yaşamayı tabir eden ‘inziva’ hakkında bilgi verdi.

‘İnziva’nın rûhen ve zihnen olgunlaşıp faziletli birey haline gelmenin bir vesilesi olarak kabul edildiğini söz eden Prof. Dr. Öngören, ‘Uzlet’ kavramıyla da tabir edilen bu hayat biçiminin tasavvuf geleneğinde kıymetli bir yere sahip olduğunu lisana getirdi.

Tasavvufta inziva 40 gün

Tasavvuf eğitimindeki yaygın kullanımının ‘halvet’ olduğunu kaydeden Prof. Dr. Öngören, tasavvuf eğitiminde inziva konusunu şöyle anlattı:

“İnzivâ/Halvet sırasında derviş, rehberin yönlendirmesiyle yalnız başına bir köşede çok az besin ve çok az uyku ile derin tefekkür içinde günler geçirir ve toplumsal etrafıyla her türlü alakayı keser. Maksat dünya hayatında insanı rûhen ve zihnen yıpratan sınırsız istek ve dileklerini kısıtlamayı yaşayarak öğrenmek, böylelikle gönlünü, zihnini dünyevî bağlardan kurtarıp olgunlaşmaktır. Bunun için dervişin rehber tarafından belirlenen süreyi sabırla tamamlaması beklenir, şayet belirlenen müddet dolmadan ayrılırsa tekrar başa dönülür.”

‘Çile doldurmak’ ve ‘Çile çekmek’ tabirleri inzivadan geliyor

Kişinin faziletli bir birey haline gelmesi için uygulanan halvetin üç gün, bir hafta, on gün, kırk gün üzere değişik müddetleri kelam konusu olduğuna değinen Prof. Dr. Öngören, “Farklı müddetler dillendirilse de tasavvuf eğitiminde benimsenen en yaygın biçimi kırk gündür. O yüzden halvet kavramı yerine Arapça kırk sayısını söz eden ‘erbaîn’ ya da Farsça kırk manasına gelen ‘çihil’ kavramları da kullanılmıştır. Çihil kavramı lisanımıza ‘çile’ halinde geçmiş ve bu biçimiyle kullanımı Türk lisanında halvet hayatını da hatırlatır nitelikte kimi tabirlerin dolanıma girmesine sebep olmuştur. Gerçekten kuvvetli ve düşünceli hayat üslubunu söz için ‘çile doldurmak’ ve ‘çile çekmek’ tabirleri, olumsuz bir durum karşısında sabredemeyip denetimden çıkma manasında da ‘çileden çıkmak’ tabiri yaygın olarak kullanılır. Tasavvufta ‘çileden çıkma’ sözü, dervişin sabredemeyip belirlenen süreyi doldurmadan halveti bırakması manasına gelir. Burada şunu da belirtmek gerekir ki tasavvuf eğitiminden bağımsız olarak insanın dünyada çektiği birtakım sıkıntıların onun ruhen olgunlaşmasına birebir tesiri olduğu da çokça müşahede edilir.” açıklamasını yaptı.

Hz. Peygamberin inzivâsı Kur’an’ın birinci ayetlerini kendisine getirdi

Prof. Dr. Reşat Öngören, Hz. Peygamberin inzivasına da atıfta bulunarak, bu inzivayı şöyle anlattı:

“Halktan uzaklaşarak aşikâr bir mühlet yalnız yaşamanın birinci örneğini vahiy öncesinde Peygamber Efendimizde görmekteyiz. Yanına aldığı bir ölçü azık ile Mekke’nin kuzeydoğusundaki Hira dağına çekiliyor, orada bir mağarada yalnız başına günlerce tefekküre dalıyordu. Onun bu hali toplumun içine düştüğü kötülüklerden uzaklaşarak Allah’a içtenlikle kulluk yapmak manasında ‘tahannüs’ kavramıyla tabir edilir. Muhakkak aralıklarla üç sene kadar sürdüğü belirtilen bu inzivâ sırasında vahiy meleği birinci kez burada gelmiş ve Kur’an’ın birinci ayetlerini kendisine getirmiştir. O yüzden onun bu inzivâsı peygamberliğe ruhen hazırlık olarak kabul edilir. Peygamber Efendimiz vahiyden sonra da Ramazan aylarının son on gününde inzivâ hayatını sürdürmüştür ki buna ‘îtikâf’ denilir.”

Nihâî amaç; “Hak ve hakikatle buluşma, halktan uzaklaşarak Hak ile baş başa olmak” 

Tasavvuf araştırmacısı Prof. Dr. Reşat Öngören, tasavvuf eğitimi sırasında bir süre inziva/halvet halinde kulluğu gerçekleştirmekten son niyetin ‘Hak ve hakikatle buluşma, halktan uzaklaşarak Hak ile baş başa olma’ hedefini güttüğünü lisana getirerek, kelamlarını şöyle sürdürdü:

“Zira insan dünyevî alakalarını azalttığında Hak ile birlikteliğin daha çok farkına varır; Allah’ın her yerde ve her an onunla birlikte olduğu gerçeğini içten hissetmeye başlar. Bunun kemal noktası Allah’ı kalbinde hazır bulmak manasında ‘huzur’ dur. Türkçede ‘mutluluk ve güzellik hali’ olarak kullanılan ‘huzur’ un esasen Allah’ın huzurunda olmayla bağlantısı vardır. Hakikaten kulun Allah huzurunda olması onun için müstesna bir sevinç, güzellik ve memnunluk halini beraberinde getirir. 

Kur’ân-ı Kerim’de Hz. Allah’ın Mûsâ peygambere hitaben ‘Nedir o sağ elindeki ey Mûsâ?’ sorusuna ‘O benim asâmdır. Ona dayanırım, onunla koyunlarıma yaprak silkelerim, ona ayrıca gereksinimlerim da var…’ (Taha 17-18) formunda sorulmayan şeyleri de açıklayarak kelamı uzatması, huzurda biraz daha fazla kalarak derin memnunluk halini uzatmaya yönelik olduğu belirtilir.”

İnzivâ ve çağdaş hayat

Prof. Dr. Öngören, inzivâ/halvet hali aşikâr aralıklarla tekrarlandıkça derinden hissedilen huzur halinin inziva sonrasında da devam edeceğinin kabul edildiğini anlatarak, kelamlarını şöyle tamamladı:

“Tasavvufta buna halkın ortasında dünyevî işler ile meşgul olurken bile Allah ile beraberliği devam ettirmek manasında ‘Halvet der Encümen’ denilmiştir. Münasebetiyle inzivâya çekilmekten gaye ömür uzunluğu münzevî yaşamak değil, dünya hayatını halkla birlikte, onlara da örnek olarak ‘huzur’ içinde geçirmektir.” 

 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

ankara web tasarım ingilizce kursu web tasarım ankara haberler çimento helezonu Renault Yedek Parça Ankara Çıkışlı Karadeniz Batum Turu Dacia Yedek Parça Fluence Yedek Parça iveco yedek parça ankara Güneş Enerjisi İmplant Süt Sağım Makinesi Yedek Parça Casıo g shock forklift aküsü Pt100 ankara ceza avukatı Ankara endoskopi labomat Ortodontik Tedavi Beta Law dacia yedek parça güç trafosu dunnage airbag e-imza check up Huzurevi damla etiket radyal fan iç mimarlık jean Hobi Bahçesi Yatırımı etiler pilates Adblue Baharat Çeşitleri